Zien! en PCM: Observeren en voorspellen van gedrag

Categorie: Sociaal-emotioneel, Zien!, Nieuws, Goed onderwijs zichtbaar maken, Anders Lesgeven

Gepubliceerd op:

“Ik had het kunnen weten.”

Dat zei ik nogal eens tegen mijn collega’s als ik weer een confrontatie had gehad met een van mijn leerlingen uit groep 7. Een conflict dat vaak op dezelfde manier leek te ontstaan en te verlopen. Toch lukte het me niet om het patroon te doorbreken. Waar lag voor mij de sleutel?

Het vervullen van psychologische behoeften is als het opladen van een batterij

Wanneer we onze psychologische behoeften positief vervullen dan geeft ons dit energie om contact te maken en gemotiveerd te werken. Als we de psychologische behoeften van onze leerlingen vervullen dan willen ze leren en observeer jij betrokkenheid.

Als de behoeften van ons niet vervuld worden, dan laat onderzoek zien dat we er alles aan doen om dezelfde behoeften op een negatieve manier vervuld te krijgen. Dat is de reden waarom PCM (Process Communicatieon Model; voor meer info zie deze blog) kan voorspellen welk gedrag iemand laat zien in distress situaties.

Elk persoonlijkheidstype vertoont een ander voorspelbaar en observeerbaar patroon van negatief gedrag als hij of zij in distress raakt. Bij een Gestructureerd denkertype in distress observeer je dus ander gedrag dan bij een Rebeltype in distress.

Wat betekent dat voor mij? 

Wanneer we op zoek gaan naar de sleutel om patronen te doorbreken is het goed om allereerst ons eigen gedrag onder de loep te nemen. Wat observeer je bij jezelf?

Als míjn batterij aan het leeglopen is dan observeer ik bij mezelf het distress gedrag van het Doorzetter type. Ik focus me vooral op dat wat fout gaat en ik geef geen aandacht aan de dingen die goed gaan. Ik ga ingewikkelde vragen stellen en gebruik onnodig moeilijke woorden. Ik verwacht dat de ander perfect is voor mij.

Wanneer mijn batterij nog verder leegloopt dan ga ik op kruistocht en wil ik mijn overtuigingen doordrukken. Ik val de ander verbaal aan.

Wat betekent dit voor mijn leerlingen?

Het gevolg van mijn lege batterij? De communicatie met leerlingen staat onder druk. Dat heeft gevolgen voor het contact en het motiveren van leerlingen. Het is mijn verlangen om iedere leerling te zien en te bereiken, maar het zicht wordt belemmerd door mijn gedrag in distress. Daarnaast roept mijn gedrag ook gedrag bij hen op. Ik nodig hen door mijn gedrag uit om ook vanuit stress te reageren. Herkenbaar?

Hoe verder?

Wat ík nodig heb om mijn batterij te vullen is erkenning voor werk en overtuigingen. Die kan ik mezelf geven en ontvang ik ook graag van mijn omgeving. Daar laad ik van op. Dan kan ik helder denken en helder communiceren. Dat geeft me energie om mijn leerling te bereiken en te motiveren.

Mijn leerlingen motiveren doe ik door ook hun psychologische behoeften te (her)kennen en daarbij aan te sluiten in de praktijk van elke (les)dag.

“Ik had het kunnen weten!”

Die woorden hadden voor mij toen een andere lading dan nu. Ik wist al dat er uiteindelijk toch weer een conflict zou ontstaan, maar miste de sleutel om deze leerling te bereiken en te motiveren.

“Ik kan het weten”

Na mijn ervaringen met Zien! en PCM ontdekte ik het. Observeren, voorspellen en het vervullen van psychologische behoeften. Daar ligt voor mij de sleutel.

Wil jij ontdekken hoe dat bij jou werkt en hoe dat werkt bij elke leerling uit je klas? Neem dan contact met mij op om samen te ontdekken wat ik hierin voor jou kan betekenen.

Je kunt je ook (vast) inschrijven voor een introductiebijeenkomst op 17 maart ’s middags in Gouda!

Driestar onderwijsadvies

De ParnasSys Academie van Driestar onderwijsadvies biedt scholingen en begeleiding op maat voor het gebruik van ParnasSys en aanvullende modules.